Αν στο παρελθόν ασχοληθήκατε με τη φωτογράφηση τοπίων αλλά το εγκαταλείψατε, επειδή δεν καταφέρατε να μάθετε πώς να απαθανατίσετε το μεγάλο κοντράστ, τότε το Photomatix ίσως σας βοηθήσει.
Στην ακόλουθη διευθυνση θα βρειτε τη βασική έκδοση του Photomatix, η οποία προσφέρεται δωρέαν και σίγουρα θα εντυπωσιάσει όχι μόνο με τα αποτελέσματά της, αλλα και με κάποια από τα χαρακτηριστικά της, όπως η καλή υποστήριξη αρχείων RAW. Το Photomatix basic θα σας επιτρέψει να συνδυάσετε τις διαφορετικές εκθέσεις του ιδίου θέματος, δημιουργώντας έτσι μια φωτογραφία η οποία θα παρουσιάζει πολύ μεγαλύτερο δυναμικό εύρος από αυτήν που θα μας παρείχε μια αναλογική ή ψηφιακή μηχανή. Το αρχείο που δημιουργείται προσφέρει 32bit βάθος χρώματος αντί των 8bit και ονομάζεται High Dynamic Range (HDR).
Προτού όμως κολυμπήσουμε στη βαθιά θεωρία του HDR, ας γευτούμε λίγο τις ικανότητες αυτής της τεχνολογίας. Στην ιστο-σελίδα της κατασκευάστριας φιγουράρει μια καταπληκτική φωτογραφία του πύργου του Άιφελ με ένα όμορφα φωτισμένο παρτέρι σε πρώτο πλάνο και στον πίσω φόντο ένα πλούσιο ουρανό με όμορφα και ενδιαφέροντα σύννεφα.
Εξετάζοντας τις κανονικές λήψεις του θέματος στη διεύθυνση http://www.hdrsoft.com/ βλέπουμε ότι η πρώτη δείχνει ένα κάτασπρο ουρανό χωρίς λεπτομέρεια και η δεύτερη ένα σκούρο πρώτο πλάνο, όπου χάνονται τα λουλούδια μέσα στην πυκνή σκιά. Βέβαια το τελικό προϊόν που υπάρχει στο home page της HDRsoft είναι υπερβολικό, με στόχο τον εντυπωσιασμό και την εύκολη μετάδοση των ικανοτήτων του προγράμματος. Στη ουσία οι περισσότεροι φωτογράφοι θα θελήσουν ένα πιο ήπιο αποτέλεσμα για μια πιο αληθοφανή εικόνα της πραγματικότητας. Όμως ας δούμε από πιο κοντά τι εστί HDR!
Ένα αιώνιο πρόβλημα (ή περιορισμός) στη φωτογραφία, ήταν πάντα το μικρό δυναμικό εύρος του μέσου καταγραφής. Δηλαδή η ανικανότητα του μέσου (είτε αναλογικού είτε ψηφιακού) να καταγράψει λεπτομέρεια σε όλη τη κλίμακα των τόνων μιας σκηνής με δυνατό κοντράστ. Έτσι προγράμματα όπως το Photomatix προσπαθούν να δώσουν λύσεις σε αυτό το πρόβλημα, επεκτείνοντας το δυναμικό εύρος που μπορεί να απεικονίσει μια φωτογραφία. Και παρόλο που οι περισσότερες καθημερινές μας λήψεις δεν χρειάζονται και δεν κερδίζουν κάτι από το μεγαλύτερο δυναμικό εύρος, υπάρχουν περιπτώσεις, ειδικά στη φωτογράφιση τοπίων, που μια τέτοια δυνατότητα θα φανεί όχι μόνο χρήσιμη, αλλά και σωτήρια.
Πριν από την εμφάνιση τέτοιων προγραμμάτων, οι φωτογράφοι είχαν να διαλέξουν μεταξύ κάποιων λύσεων, όπως τη χρήση του φλας, το οποίο περιοριζόταν για κοντινά θέματα, ή του φίλτρου ντεγκραντέ (split neutral density) , το οποίο περιοριζόταν για τοπία. Έτσι το φλας περιορίζει τις επιλογές του φωτογράφου σε κάτι μικρό και κοντινό και ένα καλό σετ φίλτρων, εκτός του ότι κοστίζουν αρκετά και απαιτούν πολύ χρόνο για τη χρήση τους, περιορίζουν το φωτογράφο στις επιλογές του για την σύνθεση του κάδρου και την επιλογή του θέματος. Υπάρχει βέβαια η λύση του blending σε κάποιο πρόγραμμα επεξεργασίας, όπως το Photoshop. Σε αυτή τη περίπτωση ο φωτογράφος συνδυάζει δυο ή περισσότερες φωτογραφίες με διαφορετική έκθεση. Αυτή η μέθοδος είναι καλή, όμως για να φανεί το αποτέλεσμα αληθοφανές, θα πρέπει να εφαρμοστεί από κάποιον με αρκετή εμπειρία χρησιμοποιώντας ένα συνήθως ακριβό πρόγραμμα επεξεργασίας. Επίσης το blending συνήθως απαιτεί γνώσεις των layers και των masks, για να επιτευχθεί ένα καλύτερο αποτέλεσμα.
Αντίθετα η μέθοδος του HDR διαφέρει από τη μέθοδο του blending κατά πολύ, παρόλο που κάποιες φορές τα αποτελέσματα μπορούν να είναι παρόμοια. Ένα πρόγραμμα HDR, όπως το Photomatix, χρησιμοποιεί μια σειρά φωτογραφιών με διαφορετικές εκθέσεις (όπως στο blending), αλλά εδώ οι φωτογραφίες αντί για δυο συνήθως είναι πολύ περισσότερες και αντί για ένα απλό συνδυασμό των εικόνων με layers χρησιμοποιείται μια πολύπλοκη μαθηματική πράξη (floating point math) σε επίπεδο 32bit ανα χρωματικό κανάλι, για να δημιουργήσει ένα αρχείο το οποίο θα συγκρατεί όλες τις πληροφορίες και τις λεπτομέρειες μιας σκηνής με μεγάλο κοντράστ. Δεν είναι σπάνιο, σκηνές με 10 ή παραπάνω στοπ κοντράστ να απεικονίζονται με πλήρες λεπτομέρεια από τα φωτεινά έως και τα πολύ σκοτεινά σημεία, όπως η παραπάνω φωτογραφία του πύργου του Άιφελ, όπου υπολογίζεται ότι το κοντράστ πλησιάζει τα 14 στοπ. Αυτό είναι εντυπωσιακό, αν αναλογισθεί κανείς ότι τα φιλμ, όπως και οι περισσότεροι ψηφιακοί αισθητήρες, δυσκολεύονται να καταγράψουν κάποια λεπτομέρεια ακόμη και στο περιορισμένο εύρος των 7 στοπ.
Βέβαια το να δημιουργήσουμε ένα 32bit αρχείο σε ένα 8bit κόσμο ακούγεται λίγο παράξενο για αυτούς που γνωρίζουν την αντίφαση. Για αυτούς που δεν γνωρίζουν όμως, να ξέρετε ότι ο ψηφιακός κόσμος βασίζεται κυρίως στα 8bit, που σημαίνει ότι όλο το hardware που αποτελεί το δικό μας χώρο εργασίας, όπως η οθόνη, ο εκτυπωτής, ο σαρωτής κλπ, αδυνατούν να απεικονίσουν ή να επεξεργαστούν αρχεία με μεγαλύτερο εύρος τόνων, επειδή είναι σχεδιασμένα βάσει του περιορισμένου 8bit χρωματικού περιβάλλοντος. Υπάρχουν βέβαια κάποια επαγγελματικά και ακριβά εργαλεία (οθόνες, εκτυπωτές, σαρωτές, κλπ) που μπορούν και απεικονίζουν ή παράγουν αρχεία 16bit, όμως για την πλειοψηφία, ο χώρος εργασίας είναι σε ένα 8bit χρωματικό περιβάλλον. Άρα η δημιουργία ενός 32bit αρχείου με 12 ή περισσότερα στοπ δυναμικό εύρος είναι μόνο η αρχή σε ένα νέο πρόβλημα. Πώς θα αξιοποιήσουμε τις έξτρα πληροφορίες, αν δεν μπορούμε να τις δούμε ή να τις εκτυπώσουμε; Πώς θα μπορέσουμε να συμπιέσουμε τους πλούσιους τόνους που προσφέρει το αρχείο των 32bits σε ένα μικρότερο αριθμό τόνων που θα χωρέσουν στο δικό μας περιορισμένο χρωματικό περιβάλλον των 8bits; Εδώ έρχεται να δώσει λύση στο πρόβλημα η λειτουργία του tone mapping, η οποία θα συμπιέσει τους τόνους κατά τρόπο τέτοιο ώστε οι αναλογίες μεταξύ τους να μην χαθούν κατά τη μεταφορά τους από τα 32bits στα 8bits. Έτσι το άσπρο σύννεφο θα παραμείνει άσπρο με κάποια λεπτομέρεια και το γρασίδι επίσης θα παραμείνει στα ίδια φωτιστικά επίπεδα περίπου χωρίς να μπουκώσει και να μαυρίσει. Το tone mapping μπορεί και το καταφέρνει αυτό με τη χρήση μιας καμπύλης που συμπυκνώνει επί το πλείστον τους μεσαίους τόνους περισσότερο από ότι τους ακραίους τόνους.
Για να δημιουργήσουμε μια φωτογραφία HDR, θα χρειαστούμε πρώτα να τραβήξουμε τόσες πόζες όσες απαιτήσει η σκηνή. Η όλη διαδικασία είναι παρόμοια με το bracketing, μόνο που εδώ ο στόχος δεν είναι η εύρεση της σωστής έκθεσης. Συνήθως τραβάμε την πρώτη όπου η έκθεση είναι σωστή για τα φωτεινά σημεία της σκηνής, όπως τον ουρανό, και μετά συνεχίζουμε να υπο-εκθέτουμε ανα βήματα του ενός στοπ, μέχρι να τραβήξουμε ένα καρέ που έχει σωστή έκθεση για τα σκιερά μέρη, όπως το γρασίδι στη σκιά. Ανάλογα με τη σκηνή μπορεί να καταλήξουμε σε 6 ή περισσότερες λήψεις.
Το σίγουρο είναι ότι θα είναι περισσότερες από τρεις.
Εδώ αξίζει να σας θυμίσω ότι το διάφραγμα παραμένει σταθερό, για να μην αλλάξουμε το βάθος πεδίου αλλοιώνοντας την εικόνα από λήψη σε λήψη, ενώ για την αλλαγή της έκθεσης αλλάζουμε μόνο την ταχύτητα κλείστρου. Γι’ αυτό και η έκθεση πρέπει να γίνεται με το Manual Mode, όπου επιλέγετε χειροκίνητα την ταχύτητα του κλείστρου και το διάφραγμα του φακού. Επίσης προτείνεται η χειροκίνητη εστίαση, απενεργοποιώντας το AF, το οποίο μπορεί από καρέ σε καρέ να αλλάξει τη θέση εστίασης αλλοιώνοντας επίσης τα αντικείμενα μέσα στη φωτογραφία. Αν δεν μπορείτε να αποφασίστε πόσες πόζες χρειαζόσαστε, ακολουθήστε την παρακάτω πρόταση. Αλλάζοντας μόνο την ταχύτητα κλείστρου τραβήξετε 9 φωτογραφίες από το -4 έως το +4 σε βήματα του ενός στοπ (-4, -3, -2, -1, 0, +1, +2, +3, +4). Μετά στον υπολογιστή μπορείτε να τις εισάγετε κατευθείαν στο Photomatix ως RAW ή αν ανακαλύψετε ότι τα δικά σας αρχεία RAW δεν υποστηρίζονται από το Photomatix μπορείτε να τις μετατρέψετε πρώτα σε 16bit Tiff χρησιμοποιώντας το δικό σας πρόγραμμα μετατροπής RAW αρχείων και κατόπιν να τις εισάγετε στο Photomatix.
Ας δούμε τώρα την εύκολη διαδικασία δημιουργίας μιας εικόνας HDR με το Photomatix basic. Η πρώτη κίνηση είναι να εισάγουμε τις εικόνες στο πρόγραμμα.
Προτού τις επιλέξουμε προτείνεται να τις έχουμε ονομάσει έτσι ώστε να εμφανίζονται με την ορθή σειρά από την πιο σκοτεινή έως την πιο φωτεινή.
Στο επόμενο παράθυρο “selecting alignment and curve options” υπάρχει μια επιλογή για την αυτόματη ευθυγράμμιση των κάδρων έτσι, ώστε το θέμα που απεικονίζεται να συμπίπτει ή αλλιώς να βρίσκεται ακριβώς στο ίδιο σημείο από τη μια λήψη στην άλλη. Προτείνεται βέβαια να έχετε χρησιμοποιήσει ένα τρίποδο κατά την λήψη των φωτογραφιών, για να μην χρειασθεί να τσεκάρετε αυτήν την επιλογή. Οι δυο επόμενες επιλογές αφορούν αρχεία εικόνας όπως το tiff και το Jpeg, τα οποία έχουν ήδη υποστεί κάποια τονική διόρθωση. Αν δουλεύετε με αρχεία RAW (που είναι και ο προτεινόμενος τρόπος λειτουργίας του Photomatix), τότε οι δυο αυτές επιλογές θα είναι απενεργοποιημένες. Αν δεν χρησιμοποιήσετε αρχεία RAW, τότε οι επιλογές αυτές θα είναι ενεργοποιημένες. Σε αυτή τη περίπτωση προτείνεται να επιλέξετε τη δεύτερη επιλογή, όπου το πρόγραμμα θα προσπαθήσει να διαβάσει το Curve που έχει ήδη υποστεί η φωτογραφία, για να το αντισταθμίσει.
Μετά πατάμε το OK και θα αρχίσει η διαδικασία μετατροπής των αρχείων RAW και δημιουργίας του αρχείου HDR. Όταν τελικά εμφανιστεί το HDR, είναι σίγουρο ότι η εικόνα δεν θα σας εντυπωσιάσει, όμως αυτό που βλέπετε στην 8bit οθόνη σας είναι η καλύτερη απεικόνιση ενός 32bit αρχείου HDR.
Μαζί με το HDR αρχείο θα εμφανιστεί και ένα παράθυρο προεπισκόπησης των κρυφών λεπτομερειών. Εδώ η τοποθέτηση του ποντικιού στο αρχείο HDR θα αποκαλύψει τις κρυφές λεπτομέρειες στο παράθυρο προεπισκόπησης. Για να αξιοποιήσουμε και τελικά να δούμε τις έξτρα λεπτομέρειες που περιέχει το αρχείο, έτσι όπως αυτά αποκαλύπτονται από το παράθυρο προεπισκόπησης, θα πρέπει να του εφαρμόσουμε μια τονική καμπύλη (curve), ώστε να τοποθετήσουμε τους τόνους εκεί που θέλουμε.
Για να γίνει αυτό, από το κεντρικό μενού επιλέγουμε την εντολή HDR/Tone Mapping.
Εδώ έχουμε φτάσει στο πιο κρίσιμο στάδιο της όλης διαδικασίας. Με τη χρήση του εργαλείου Tone Mapping μπορούμε να επηρεάσουμε το κοντράστ, τη φωτεινότητα και το gamma, ώστε να φέρουμε την εικόνα σε μια επιθυμητή κατάσταση.
Από το παράθυρο που θα εμφανιστεί ρυθμίζουμε τα sliders μέχρι η φωτογραφία μας να δείχνει φυσιολογική ή τουλάχιστον έτσι, όπως θα θέλαμε. Αν δεν μπορείτε να έρθετε σε κάποιο ικανοποιητικό αποτέλεσμα, μπορείτε να συνεχίσετε την επεξεργασία της εικόνας στο Photoshop ή κάποιο άλλο πρόγραμμα επεξεργασίας. Βέβαια το τελευταίο στάδιο του Tone Mapping είναι και το πιο σημαντικό και καλό είναι να του αφιερώσετε λίγο χρόνο, για να εξοικειωθείτε με τα sliders καθώς η κάθε εικόνα θα απαιτεί διαφορετικές ρυθμίσεις. Στην αρχή μπορεί τα αποτελέσματα να μην είναι εντυπωσιακά, όμως με λίγη εξάσκηση θα δείτε ότι σε λίγο καιρό θα δημιουργείτε όλο και πιο εντυπωσιακές φωτογραφίες.
1 σχόλια:
se efxaristoume para polu gia to arthro sou!
itan leptemerestato!
Ανάρτηση Σχολίου